سایت جـامع آستـان وصـال شامل بـخش های شعر , روایت تـاریخی , آمـوزش مداحی , کتـاب , شعـر و مقـتل , آمـوزش قرآن شهید و شهادت , نرم افزارهای مذهبی , رسانه صوتی و تصویری , احادیث , منویـات بزرگان...

زبانحال حضرت زین العابدین ( امام سجاد) علیه‌السلام در برگشت به کربلا

شاعر : حبیب الله چایچیان
نوع شعر : مدح و مرثیه
وزن شعر : فاعلاتن فاعلاتن فاعلن
قالب شعر : مثنوی

بار بگـشـائـیـد، اینجـا کـربـلاست            آب و خاکش با دل و جان آشناست
بر مـشام جـان رسد بـوی بهـشت            به به از این تربت مـیـنو سرشت


کــربـلا، ای آفــریـنـش را هـدف            قـبـلـه‌گاه عـاشـقـان از هر طرف
طور عشق است و مطـاف انـبـیا            نور حق اینجاست، ای موسی بیا
جـسـم را احـیـا اگـر عـیـسی کـند            جـان و تـن را کـربـلا احـیـا کـند
گر سلامت رفت، از آتش خـلـیل            نــور ثــار الله شــد او را دلــیــل
کـربـلا، قـربـان‌گـه ذبـح عــظـیـم            عرش رحمان را صراط مستقـیم
گر خدا خـواهی، برو این راه را            کــن زیـــارت کــوی ثــار الله را
شد ز عـاشـورای او یک اربعـین            قـتـلگـاهـش را به چـشـم دل ببین
ماه، اینجا، واله و سرگـشته است           
و آن شهاب ثاقب از خود رفته است
گرد غم، افشانده بر سر کهکشان            اشک خون ریزد هنوز از آسمان
اخـتران، سوزند چون شمع مزار            مرغ شب می‌نالـد اینجـا زارِ
زار
گاه در صحرا خروش و، گه سکوت            خـفـته در اینجا شهیدی لا یمـوت
حضرت سجاد بر خاکـش نوشت            تشنه لب شد کـشته سـالار بهشت
اربعین است، اربعـین کـربلاست           
هر طرف غوغائی از غم‌ها بپاست
گوئی از آن خـیـمه‌های نیـم‌سـوز            خود صـدای الـعـطـش آیـد هـنوز
هر کجا نقـشی، ز داغ مـاتم است           
هرچه ریزد اشک، در اینجا، کم است
باشد از حـسـرت در اینجا یـادهـا            هان به گوش دل شـنـو، فـریـادها
در دل هر ذره، صدها مطلب است            نالـه سـجـاد و اشـک زینب است
باید اینجا داشـت گـوش مـعـنـوی            تا مـگـر این گـفـتـگـوها بـشـنوی
عمه جان، اینجا حسین از پا فـتاد            چهـره بر این تـربت خـونین نهاد
عمه جان، این قـتـلگاه اکبر است            جای پای حـیدر و پـیـغـمبر است

عمه جان، قاسم، در اینجا شد شهید            تیـر بر قـلـب حـسـین اینجا رسید
عمه جان، عـباس اینجا داد دست           
وز غمش پشت حسین اینجا شکست
اصغر لب تشنه، اینجا، عمه جان            شد ز تـیـر حرمله خـونـین دهـان
از بـرای غــارت یـک گـوشـوار            شد در اینجا، کودکی نیـلی عـذار
تا قـیـامت، کـربـلا مـاتـم‌سـراست           
حضرت مهدی (حسان) صاحب عزاست

نقد و بررسی

ابیات از این شعر به دلیل مستند نبودن و مغایرت با روایات معتبر حذف شد! زیرا بعد از زندانی کردن اهل بیت در کوفه ابن زیاد ملعون طی نامه‌ای از یزید کسب تکلیف کرد؛ به گفته سیّدبن طاوس در اقبال الاعمال ص۵۸۹؛ حاج شيخ عبّاس قمي در منتهي الآمال ص۵۲۴؛ و محدّث نوری در لؤلؤ ومرجان ص۱۷۴، آیت الله شعرانی در نفس المهموم ص۳۷۵، فرهاد میرزا در قمقام ص۵۸۶ تند‌ترین پیک‌ها هم این مسير ۱۷۵ فرسخی را در حدود ۲۰ روز طی می‌کنند که رفت و برگشت آن ۴۰ روز میشود؛ مدت زمان رفتن کاروان اسرا از کوفه تا شام (۱۵۰۰ کیلومتر) هم یک ماه طول کشیده است، بنا بر نقل سید بن طاوس (اقبال الأعمال ص ۵۸۹ ) و قاضی نعمان از علمای قرن چهارم (شرح الاخبار ج۳ ص ۲۶۹ ) اهل بیت بین ۳۰ تا ۴۵ روز در شام بوده‌اند!! حداقل بیست روز هم زمان نیاز بوده است که اهل بیت از شام به کربلا برگردند!! با توجه به مطالب فوق و دلایل متعدد روایی و تاریخی دیگر که در قسمت روایات تاریخی بطور کامل به آن اشاره کرده‌ایم علمایی همچون سید بن طاووس در اقبال الأعمال ص۵۸۹، علاّمه‌مجلسی در بحارالأنوار ج ۱۰۱ ص۳۳۴ و جلاءالعیون ص۶۱۹، محدّث نوری در لؤلؤ ومرجان ( ۱۸۱)، حاج شیخ عبّاس قمی در منتهی الآمال ص۵۲۵، علاّمه محمّد تقی شوشتری در قاموس الرجال ج۷ ص۲۱۱، عادل العلوی در عبقات الأنوار ص۴۴، آیت الله شعرانی در ترجمۀ نفس المهموم ص۳۷۵، محمّد تقی سپهر در ناسخ التّواریخ ج۶ ص ۱۰۱، محمّد خراسانی در منتخب التواریخ ص۳۱۸، عبد الرزاق موسوی مقرّم در مقتل الحسین ص۳۶۰، علاّمه شهید مطهّری در حماسه حسینی ج۳ ص۳۰، فرهاد میرزا در قمقام ص ۵۸۶، دکتر محمّد ابراهیم آیتی در بررسی تاریخ عاشورا ص۱۴۸، میرزاحسین یزدی در مهیج الأحزان ص ۷۵۳، سردرودی در تحریف شناسی عاشورا و تاریخ امام حسین ص ۲۲۶ تصریح کرده‌اند به هیچ وجه امکان بازگشت اهل بیت در ۲۰ صفر سال ۶۱ هجری وجود نداشته بلکه احتمالا در اربعین سال بعد به کربلا آمده‌اند، جهت کسب اطلاعات بیشتر به قسمت روایات تاریخی همین سایت مراجعه کرده و یا در همین جا کلیک کنید.